استدلال
تعریف
استدلال (استقرایی و قیاسی) یکی از هفت ویژگی شناختی هوش در دیدگاه «کتل» است. در این دیدگاه، استدلال در کنار ویژگیهایی مانند سرعت و دقت ادراک، فراخنای حافظه و قضاوت قرار میگیرد.
نگارنده: دکتر ناصرالدّین کاظمی حقیقی
شرح موضوعی
در بررسی تیزهوشی ریاضی، تیزهوشان ریاضی از سنین طفولیت استدلال قیاسی برجستهای نشان میدهند که تحت تأثیر عوامل جنسیتی و اجتماعی نیست. سطح استدلال قیاسی تیزهوشان سه تا ششساله حداقل دو سال بالاتر از سن کودکان متوسط از لحاظ هوشی است. این برجستگی در استدلالهای انتزاعی و تجریدی تیزهوشان شش و هفتساله نیز دیده شده است. مهارتهای برجسته در استدلال چنان با استعداد و هوش ریاضی مرتبط است که بهمنزلهٔ یک ویژگی تشخیصی پیشنهاد شده است.
تعریف انگلیسی
Reasoning (inductive and deductive) is one of the seven cognitive features of intelligence in Cattell's view. In this view, reasoning is listed alongside features such as speed and accuracy of perception, memory span, and judgment.
منابع
- استعداد و تیزهوشی، «41. روش پژوهش» https://www.eot.ir/کتب/استعداد-و-تیزهوشی/روش-پژوهش-1175 — Reasoning (inductive and deductive) listed among Cattell's seven cognitive features
- استعداد ریاضی، «1. تیزهوشی ریاضی» https://www.eot.ir/کتب/استعداد-ریاضی/تیزهوشی-ریاضی-1523 — Gifted math children show early superior deductive reasoning, two years ahead