موضع درونی نظارت
تعریف
موضع درونی نظارت نگرشی است که در آن دانشآموز در ارزشیابی پیروزیها و شکستهای تحصیلی خویش، بیش از بخت و اقبال و عوامل محیطی، به عوامل درونی مانند توانایی شخصی، تلاش و کوشش فردی و انگیزههای باطنی توجه میکند. با افزایش عزت نفس یا خودارجدهی، موضع نظارت درونیتر میشود. تیزهوش نیز تمایل دارد چیرگی و ارزشیابیهای خودانگیخته داشته باشد.
نگارنده: دکتر ناصرالدّین کاظمی حقیقی
شرح موضوعی
خودباوری نیرومند تیزهوش با موضع درونی نظارت همخوانی دارد و میتواند به آن بینجامد، زیرا اعتقاد به توانمندیهای شخصی نقش عوامل فردی را در پدیدآیی حوادث برجسته میسازد. با این حال، تفاوتهای فردی ممکن است سبب شود خودباوری نیرومند با موضع برونی نظارت در یک سازمان روانی جمع گردد. انتظارات بیرونی و فرهنگ نیز گاه میتواند موضع بیرونی پدید آورد. موضع بیرونی یا مختلط دلیل بر ضعف یا ناسازگاری نیست و موضع درونی هم دلیل بر سلامت نیست؛ برچسبهای درونی و برونی غیردقیقاند. موضع نظارت با اسناد علّیتی، یعنی نسبتدادن علل پیشرفت یا شکست، پیوند ریشهای دارد.
تعریف انگلیسی
Internal locus of control is an attitude in which a student, in evaluating academic successes and failures, attends to internal factors such as personal ability, individual effort and inner motivation more than to luck and environmental factors. As self-esteem or self-efficacy increases, the locus of control becomes more internal. The gifted person also tends to have mastery and self-initiated evaluations.
منابع
- استعداد ریاضی، «2. ویژگیهای نگرشی» https://www.eot.ir/کتب/استعداد-ریاضی/ویژگیهای-نگرشی-1522 — Core definition; link to self-esteem; causal attribution; Brazhe study
- استعداد و تیزهوشی، «62. ویژگیهای نگرشی» https://www.eot.ir/کتب/استعداد-و-تیزهوشی/ویژگیهای-نگرشی-1154 — Same definition; increases with mathematical self-efficacy
- روانشناسی کودکان تیزهوش و روشهای آموزش ویژه، «19. بررسی یافتهها» https://www.eot.ir/کتب/روان-شناسی-کودکان-تیزهوش-و-روش-های-اموزش-ویژه/بررسی-یافته-ها-1386 — Strong self-belief congruent with internal locus; labels imprecise; individual differences
- مقالات، «پارادایم تلفیقیِ شناختی-ارزشی نخبگی» https://www.eot.ir/مقالات/پارادایم-تلفیقی-شناختی-ارزشی-نخبگی-2093 — Gifted tendency toward mastery; external expectations may induce external locus