پرش به محتوای اصلی
ظرفیتهای روانی

دیدگاه عاملی

Factorial perspective
مدخل فرهنگنامه · نویسنده: دکتر ناصرالدّین کاظمی حقیقی ۱ دقیقه مطالعه

تعریف

دیدگاه عاملی چشم‌اندازی در قلمرو تیزهوشی است که شامل نظریه‌هایی می‌شود و خلّاقیّت را صرفاً یکی از انواع تیزهوشی می‌داند. این دیدگاه از حیث رابطهٔ میان هوش و خلّاقیّت با دیدگاه تعاملی مقایسه می‌شود. نظریه‌های گاردنر و گانیه در این دیدگاه جای می‌گیرند.

نگارنده: دکتر ناصرالدّین کاظمی حقیقی

شرح موضوعی

در مقابل دیدگاه عاملی، چشم‌انداز تعاملی خلّاقیّت را جزء لاینفکّ تیزهوشی می‌داند. نگارنده نظریه‌های تیزهوشی را از لحاظ پیوند میان تیزهوشی و خلّاقیّت در دو چشم‌انداز جای می‌دهد و چشم‌انداز عاملی را نخست می‌آورد. در پژوهشی بر ۳۲۴ دانش‌آموز تیزهوش، خلّاقیّت آنان مستقل از هوششان بود و دستاورد پژوهش به‌طور کلّی دیدگاه عاملی را تأیید کرد، اما حمایتی برای دیدگاه تعاملی به دست نداد.

تعریف انگلیسی

The factorial perspective is a view in the field of giftedness that comprises theories regarding creativity as merely one of the types of giftedness. It is compared with the interactive perspective with respect to the relationship between intelligence and creativity. The theories of Gardner and Gagné fall within this view.

منابع