تجسم
تعریف
تجسّم قالب بیانی خاصّ خلّاقیّت است که معانی خلّاقانهٔ ذهنی را در بیرون جلوهگر میسازد. چه بسا معانی جدیدی را منتقل کند که از سایر طرق بیانی قابل عرضه نیست. آنچه فرد نمیتواند بر زبان جاری سازد، چه بسا از طریق تجسّم انتقال میدهد.
برای مطالعهٔ بیشتر: تصور و تجسّم: دو قالب ذهنی در گسترهٔ خلّاقیّت و تیزهوشی، راهنمای تفسیر فهرست ظرفیت تجربی: بینش، تجسّم و هماهنگی چه میگویند؟
نگارنده: دکتر ناصرالدّین کاظمی حقیقی
شرح موضوعی
زبان و بیان تجسّمی برای تیزهوشان و افراد خلّاقی که در بیان کلامی نقیصه دارند قالب بسیار مناسبی است و شایسته است تقویت شود. ریشهٔ آفرینشهای تجسّمی و حجمی در دو چیز است: نظارهٔ دقیق آثار حجمی خلّاقانهٔ دیگران همراه با درک معانی جدید آنها، و فعّالیّت بر روی اجسام، موادّ و پدیدههای پیرامون. توانایی تجسّمی با تفکّر خلّاق و سرعت عملکرد همبستگی دارد و بدون تجسّم فضایی، تفکّر خلّاق وجود ندارد. در تحوّل خلّاقیّت، نقطهٔ عطف پنجم (۲ تا ۴ سالگی) با تبدیل پدیدهٔ حسّی-حرکتی به پدیدهٔ تجسّمی همراه است. در سطح چهارم نیز بینش ناشی از تجسّمی شدن همهٔ روانبنههای حسّی-حرکتی است.
تعریف انگلیسی
Visualization is a special expressive form of creativity through which creative mental meanings become manifest externally. It may convey new meanings that cannot be presented through other modes of expression. What a person cannot put into words may be conveyed through visualization.
منابع
- روانشناسی کودکان تیزهوش و روشهای آموزش ویژه، «37. بررسی یافتهها» https://www.eot.ir/کتب/روان-شناسی-کودکان-تیزهوش-و-روش-های-اموزش-ویژه/بررسی-یافته-ها-1368 — Visualization as expressive form conveying meanings beyond words
- خلّاقیّت، «27. فصل هشتم: کارآزمایی» https://www.eot.ir/کتب/خلاقیت/فصل-هشتم-کارآزمایی-1418 — Expressive language of creativity; roots of visualized creations; shaping
- روانشناسی کودکان تیزهوش و روشهای آموزش ویژه، «25. بررسی یافتهها» https://www.eot.ir/کتب/روان-شناسی-کودکان-تیزهوش-و-روش-های-اموزش-ویژه/بررسی-یافته-ها-1380 — Spatial visualization correlates with creative thinking and speed
- خلّاقیّت، «3. ب) مکتب ترکیبی» https://www.eot.ir/کتب/خلاقیت/ب-مکتب-ترکیبی-1442 — Developmental turning points involving visualized (tajassomi) phenomena