پرش به محتوای اصلی
ظرفیت‌های روانی استعداد

تیزهوشی آفرینندگی

Creative giftedness
مدخل فرهنگنامه · نویسنده: دکتر ناصرالدّین کاظمی حقیقی ۱ دقیقه مطالعه

تعریف

تیزهوشی آفرینندگی یکی از سه قلمرو بزرگ تیزهوشی در «نظام سه‌گانهٔ تیزهوشی» است و بر «هوش تجربی» مبتنی است. آفرینندگیِ این قلمرو به توانایی و احساس نیرومند و شدید برای تجربهٔ کنجکاوانه و فعّال یک اندیشهٔ بزرگ هیجان‌انگیز برای نوپدیدآوری در اندیشه، پیشنهاد، نظر، استنباط، اکتشاف یا کار دلالت دارد.

نگارنده: دکتر ناصرالدّین کاظمی حقیقی

شرح موضوعی

این قلمرو از حیث مصادیق گسترده‌ترین قلمرو تیزهوشی است؛ مخترعان، مکتشفان علمی، نظریه‌پردازان، طراحان، کارآفرینان و آفرینندگان بزرگ آثار هنری و ادبی در آن جای می‌گیرند. آفرینندگی شش زیرعامل اساسی دارد: کارآفرینی، حلّ مسألهٔ اکتشافی، طرح نو، پویایی، استنباط و نوپدیدآوری. هوش تجربی توانایی تجربهٔ دانسته‌ها برای روشن شدن مطلب است و با برانگیخته شدن کنجکاوی فراگیر در برابر هر مسألهٔ مبهم یا پیچیده آغاز می‌شود. تیزهوشی آفرینندگی بدون توجه به «زمینه» معنایی ندارد؛ ترکیب آن با زمینه‌هایی مانند حرکت، کلام، روابط اجتماعی، هنر و ریاضی انواعی مانند «تیزهوشی آفرینندگی حرکتی» را پدید می‌آورد.

تعریف انگلیسی

Creative giftedness is one of the three major domains of giftedness in the «triple system of giftedness» and is based on «experiential intelligence». The creativity of this domain refers to the ability and intense, strong feeling for curiously and actively experiencing a great, exciting idea in order to produce novelty in thought, proposal, opinion, inference, discovery or work.

منابع