فطنت
تعریف
فطنت نوعی هوش بر بنیاد ایمان است که امکان دریافت معنی سخن و فهم حقایق کلام را میدهد و به آدمی بینش میبخشد. معمولاً به قلمرو کلام و سخن تعلق دارد و در کنار کیاست و حذر کردن قرار میگیرد. در برابر غباوت واقع میشود.
نگارنده: دکتر ناصرالدّین کاظمی حقیقی
شرح موضوعی
فطنت ممکن است با فراموشی دچار خدشه شود و تلازمی با فزونی دانش ندارد. یادگیری و درک گفتهها، تمایز آنها از پوستههای قالب، دقت و فهم در شنیدن حکایت و نکتهدانی با فطنت قوام مییابد. از آثار آن شناخت مردم، پایداری روابط اجتماعی، دریافت و فهم و کسب یقین، سخاوت و کرامت، و حصول صلاح دنیا و آخرت و رهیابی است. اگر این هوش به قلمرو کلام عالیهالمضامین مربوط شود، «ذکاوت» نامیده میشود.
تعریف انگلیسی
Fitnat is a kind of intelligence founded on faith that makes it possible to grasp the meaning of speech and understand the truths of discourse, and gives a person insight. It usually belongs to the domain of speech and stands alongside shrewdness (kayāsat) and caution. It is the opposite of obtuseness (ghabāvat).
منابع
- مقالات، «مبانی نظری نخبگی» https://www.eot.ir/مقالات/مبانی-نظری-نخبگی-1958 — Faith-based intelligence giving insight into speech; beside shrewdness and caution
- مقالات، «مفاهیم بنیادین نخبگی در مبانی اسلامی» https://www.eot.ir/مقالات/مفاهیم-بنیادین-نخبگی-در-مبانی-اسلامی-1962 — Definition, scope, opposition, forgetfulness, knowledge, and main effects
- نخبهشناسی، «20. بازتاب یک بررسی پژوهشی بررسی مبانی نظری نخبگی» https://www.eot.ir/کتب/نخبه-شناسی/بازتاب-یک-بررسی-پژوهشی-بررسی-مبانی-نظری-نخبگی-1030 — Auditory intelligence; speech domain; dhakāvat for lofty speech
- مقالات، «بررسی مبانی نظری نخبگی» https://www.eot.ir/مقالات/بررسی-مبانی-نظری-نخبگی-1867 — Same passage on faith-based intelligence and understanding of speech