۸۸. پیامدهای اجتماعی عدم توجه به تیزهوش
جوامع بشری در قبال عدم پرورش و ملاحظه صحیح نسبت به تیزهوش دچار زیانهایی سنگین و مخاطره امیز خواهند شد. در اینجا برخی از این پیامدهای منفی اشاره میشود:
آسیب روانی تیزهوش
عدم توجه صحیح به نیازها و ارزشها و انگیزههای تیزهوش، برای وی اختلالات و آسیبهایی فراهم میآورد. برخی از مهمترین بیماریهایی که یک تیزهوش محروم و ناکام را تهدید میکنند، افسردگی شدید، اختلالات روان گسیختگی از نوع پارانویید، پرخاشگری شدید و حالات نوروتیک هستند.حتی اگر چنین بیماریهایی تحقق نیابد تیزهوش در زندگی عادی خویش دچار معضلاتی خطرناک خواهد شد، که هوش برای رفع آنها، کمترین کفایتی را نخواهد داشت.
بزهکاری اجتماعی
تیزهوش نه تنهابه خود صدمه میزند بلکه میتواند منشاء آسیبهای اجتماعی نیز باشد و این زمانی است که مورد عدم توجه ضروری جامعه قرار گیرد. بسیاری از آسیبهای اجتماعی در سطح وسیع مانند جنایتها، سرقتهای بزرگ، تروریسم و ... محتاج نوعی توانایی خلاقیت و ابتکار برجسته است که صرفاً در توان یک فرد تیزهوش است.
امروز همه میدانند که مثلاً موسسین و رهبران مافیا و به اصطلاح پدر خواندهها از افراد تیزهوش برجسته با تحصیلات عالی بوده اند و میباشند.
به عنوان مثال یکی از نظریه پردازان بزرگ مافیا در اروپا، نابغه ای است که در علم فیزیک دارای تحصیلات برجسته میباشد.
استبداد سیاسی
سراسر تاریخ مشحون از رهبرانی دیکتاتور و مستبد است که سبعیت و خون آشامی آنها نقاط عطفی در حیات بشر آفریده است. بی تردید قدرت رهبری به ویژه در سطح کلان، نیازمند توان بالایی از هوش و استعداد ذهنی است. نمونه ای از این باب، هیتلر است که نه تنها یک تیزهوش بود بلکه توان رهبری و نفوذ اجتماعی وی هنوز موضوع مطالعات و تحقیقات گسترده در حوزههای روانشناسی، مدیریت و سیاست است.
هلاکت بیش از 50 میلیون انسان و نابودی دهها کشور مختلف در سه قاره بزرگ خاطره ای غم بار و تکان دهنده برای بشریت ایجاد نمود که پس از نیم قرن پیامدهای زیانبار آن، جامعه بشری را رنج میدهد؛ تیزهوشانی مانند هیتلر و موسولینی نقش آفرینان اصلی چنین تراژدی بشری بودند.
استثمار بشری
امروز بخش عظیمی از جهان بشری( یعنی جهان سوم) با بیش از 4 میلیارد نفر کم و بیش تحت استثمار، بهره کشی و بیگاری سوداگران مالی، تراستها، کارتلها و شرکتهای غول آسای چند ملیتی قرار گرفته است. تاریخ غم بار آمریکای لاتین نمونه ای تاسف بار از چنین استثماری است. رهبری مالی و تجاری چنین حکومت اقتصادی جهان صرفاً از توانمندیهای ویژه یک تیزهوش بر میآید. در واقع تیزهوشان و نخبگان جامعه بشری، نبض اقتصادی و شریان مالی بشریت را در دست دارند.
آسیبهای ارزشی
نظام ارزشی، قوانین، هنجارها و حقوق اساسی جامعه جهانی که ناموس بشریت است در طی تاریخ بی وقفه آمال هجوم تاخت و تاز و غاربت و تهدید برخی نیروهای شیطانی در قالب انسانی بوده است. برخی از این شیاطین انسی نه تنها در ناموس بشری دست برده اند بلکه این جسارت را به خود راه داده اند که به آئین تراشی، مکتب سازی و ارزشی گذاری بشری بپردازند و برای انسان، قانون وضع نمایند.
تاریخ بشری مملو از مصایبی است که پیامدهای چنین جسارتها و هتک حرمتها بوده است در چنین عرصه دهشت باری نشانی از عقب ماندگان ذهنی و حتی افراد عادی یافت نمیشود بلکه تیزهوشان و نوابغی نمود مییابند که برای طبیعت بشری و اداره او یاوه سرایی نموده اند.
بحران اطلاعات
پس از جدایی علم از فلسفه و شکل گیری دوره رنسانس و به ویژه در طی دو قرن اخیر دایره علم و دانش، آگاهی و اطلاعات بشری آنچنان وسعت و عمق شگفت انگیزی یافت که هر شخص احساس نمود که مهار چنین مجموعه ای عظیم از دادهها و اطلاعات اگر بعید نباشد به سختی ممکن است.
امروز بشر در قبال چنین مهاری احساس عجز میکند زیرا این گستردگی روز افزون بی وقفه ادامه دارد و این در حالی است که تمامیت بخشی و وحدت دادن به آنها، ضرورتی اجتناب ناپذیر است.
برای یک صاحب نظر مسائل تیزهوش، این امر بسادگی قابل فهم است که طبیعت چنین گسترده ای از اطلاعات که بشر را به وحشت انداخته است با ماهیت انگیزشی یک تیزهوش و فرد نخبه، سازگاری دارد. نیاز به کنجکاوی سیری ناپذیری که نه جهت را میشناسد و نه برای آن اهمیتی قائل است. این نیاز، اقتضا میکند که در درون موضوعات، پدیدهها و وقایع تعمق نموده انبان بزرگ دیگری از اطلاعات بر اقیانوس عظیم و عمیق دانشها بیفزاید. خطر نه تنها در گستردگی و وسعت غیر قابل مهار اطلاعات بلکه در جهت و سمت و اهداف پژوهشها نیز میباشد.
تکنولوژی زیانبار
بر اساس عنوان پیشین ( بحران اطلاعات ) میتوان به سادگی دریافت که تیزهوش چه نقشی در گسترش فن آوری و تجهیزات و منابع مادی زیان بار و خطر آفرین برای بشریت میتواند داشته باشد. تسلیحات هسته ای، نوترونی و شیمیایی، رشد صنایع مخرب محیط زیست و تحقیقات ژنتیکی ویژه تنها گوشه ای از آسیبهایی است که فن آوری جدید به بشریت وارد نموده است.